Frankowicze wygrywają z PKO BP w Szczecinie – 446 tys. zł długu zniknęło! Sąd uznał umowę za nieważną

I ACa 661/23, Powszechna Kasa Oszczędności Bank Polski S.A. z siedzibą w Warszawie, wyrok Sądu Apelacyjnego w Szczecinie, I Wydział Cywilny, z dnia 23.07.2025 r., sędzia Halina Zarzeczna, ustalenie nieważności umowy kredytu z 2008 roku, czas trwania postępowania: 82 miesiące.

Przed złożeniem pozwu oraz w czasie trwania postępowania sądowego, Bank nie przedstawił żadnych propozycji ugodowych.

Pozew został złożony w dniu 04.09.2018 r.

Kredytobiorcom został udzielony kredyt w wysokości 367 838,97 PLN. 

Według stanu na dzień 03.01.2022 r., wpłaty dokonane przez Kredytobiorców wynosiły: 38 152,43 PLN oraz 67 980,05 CHF.

Według stanu na dzień 03.01.2022 r., saldo zadłużenia Kredytobiorców wynosiło: 100 789,87 CHF – przeliczając po bieżącym kursie franka szwajcarskiego: 446 761,18 PLN.

Zostały przeprowadzone trzy rozprawy: w dniu 27.10.2021 r., na której to rozprawie Sąd Okręgowy przesłuchał Kredytobiorców, w dniu 16.01.2023 r., na której to rozprawie Sąd Okręgowy przesłuchał świadka (pracownika Banku), oraz w dniu 27.01.2023 r., na której to rozprawie Sąd Okręgowy wydał wyrok.

Wyrokiem z dnia 27 stycznia 2023 r., sygn. akt: I C 394/20, Sąd Okręgowy w Koszalinie:

(i) oddalił powództwo Klientów Kancelarii w całości,

(ii) zasądził od Klientów Kancelarii na rzecz Banku kwotę 10.817 PLN (dziesięć tysięcy osiemset siedemnaście) złotych wraz z odsetkami w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie, za okres od dnia uprawomocnienia się orzeczenia w sprawie do dnia zapłaty.

Od powyższego wyroku Kredytobiorcy złożyli apelację, w której zakwestionowano podstawę faktyczną wydanego przez Sąd Okręgowy wyroku oraz zarzucono naruszenie szeregu przepisów postępowania mających wpływ na wynik sprawy, jak również naruszeń przepisów prawa materialnego.

Kredytobiorcy wnieśli o zmianę wyroku Sądu Okręgowego poprzez ustalenie nieważności umowy kredytu oraz poprzez zasądzenie dochodzonych od Banku środków pieniężnych, a nadto o zasądzenie kosztów procesu od Banku na rzecz Kredytobiorców, za obie instancje.

Wyrokiem z dnia 23 lipca 2025 r. Sąd Apelacyjny w Szczecinie, I Wydział Cywilny, w sprawie o sygn. akt: I ACa 661/23, zmienił wyrok Sądu Okręgowego w ten sposób, że:

(i) ustalił nieważność stosunku prawnego wynikającego z umowy kredytu mieszkaniowego Własny Kąt Hipoteczny zawartej w 2008 roku pomiędzy Klientami Kancelarii a pozwanym Powszechną Kasą Oszczędności Bank Polski spółką akcyjną z siedzibą w Warszawie,

(ii) zasądził od pozwanego Powszechnej Kasy Oszczędności Bank Polski spółki akcyjnej z siedzibą w Warszawie na rzecz Klientów Kancelarii łącznie kwotę 38.252,43 PLN (trzydzieści osiem tysięcy dwieście pięćdziesiąt dwa złote i czterdzieści trzy grosze) oraz kwotę 67.980,05 CHF (sześćdziesiąt siedem tysięcy dziewięćset osiemdziesiąt franków szwajcarskich i pięć centymów) z ustawowymi odsetkami za opóźnienie za okres od dnia 31 marca 2022 roku,

(iii) zasądził od pozwanego Powszechnej Kasy Oszczędności Bank Polski spółki akcyjnej z siedzibą w Warszawie na rzecz Klientów Kancelarii łącznie kwotę 11 851,00 złotych tytułem kosztów procesu za postępowanie przed Sądem Okręgowym z ustawowymi odsetkami za opóźnienie liczonymi po upływie tygodnia od dnia ogłoszenia wyroku do dnia zapłaty,

(iv) zasądził od pozwanego Powszechnej Kasy Oszczędności Bank Polski spółki akcyjnej z siedzibą w Warszawie na rzecz Klientów Kancelarii łącznie kwotę 9 100,00 złotych tytułem kosztów procesu za postępowanie przed Sądem Apelacyjnym z odsetkami w wysokości odsetek ustawowych za opóźnienie w spełnieniu świadczenia pieniężnego do dnia zapłaty liczonymi od dnia uprawomocnienia się orzeczenia o tych kosztach.

Sąd Apelacyjny uznał, że apelacja Kredytobiorców była w pełni zasadna i zasługiwała na uwzględnienie w całości. Sąd Apelacyjny zmienił wyrok Sądu Okręgowego, w pełni podzielając argumentację Kredytobiorców. Sąd Apelacyjny stwierdził, że umowa kredytu jest nieważna w całości, co skutkuje obowiązkiem po stronie Banku do zwrotu Kredytobiorcom środków pieniężnych, które Kredytobiorcy uprzednio przekazali na rzecz Banku w wykonaniu nieważnej umowy kredytu.

Kredytobiorcy posiadali interes prawny w żądaniu ustalenia nieważności umowy kredytu, bowiem kredyt nie został jeszcze spłacony w całości, zatem umowa kredytu nie została jeszcze wykonana. Wyrok sądu ustalający nieważność umowy kredytu zapewni Kredytobiorcom należytą ochronę prawną.

Zapisy umowy kredytu zawierające tzw. klauzule przeliczeniowe, stanowią zapisy niedozwolone. W ocenie Sądu Apelacyjnego, podlegają one eliminacji z umowy kredytu, a to pociąga za sobą upadek oraz nieważność całej umowy kredytu. „Luka” w umowie kredytu, po usunięciu zapisów niedozwolonych, nie może zostać w żaden sposób uzupełniona. Konsekwencją nieważności umowy jest obowiązek zwrotu przez Bank wpłat dokonanych przez Kredytobiorców, w myśl tzw. teorii dwóch kondykcji. 

Umowa kredytu zabezpieczała tylko i wyłącznie interes przedsiębiorcy-Banku. Natomiast ryzyko Kredytobiorców nie zostało odpowiednio zabezpieczone. Jednocześnie, Kredytobiorcy zostali wystawieni na nieograniczone ryzyko wzrostu kursu waluty CHF.

Umowa kredytu stanowiła wzorzec umowny stosowany przez Bank w obrocie z konsumentami. Treść umowy kredytu nie podlegała negocjacjom. Bank zapewnił sobie możliwość ustalania kursu waluty franka szwajcarskiego na podstawie publikowanych przez Bank tabel kursowych. Kurs waluty obcej nie był kursem rynkowym, był natomiast uzależniony od swobodnej decyzji Banku.

Przed zawarciem umowy kredytu, Kredytobiorcom nie udzielono odpowiednich informacji. Nie przedstawiono także ryzyk, które wiążą się zawarciem umowy kredytu, w tym przede wszystkim nie poinformowano o nieograniczonym ryzyku kursowym. Umowa kredytu została przedstawiona jako umowa atrakcyjna i bezpieczna dla Kredytobiorców.

Korzyścią dla Kredytobiorców z wyroku ustalającego nieważność umowy kredytu jest całkowite wyzerowanie salda zadłużenia, a także brak konieczności uiszczania na rzecz Banku dalszych rat kredytu. Prawomocny wyrok ustalający nieważność umowy kredytu stanowi także podstawę do wykreślenia hipoteki z księgi wieczystej. Taki wyrok jest również podstawą do usunięcia informacji oraz danych o zadłużeniu Kredytobiorców z Biura Informacji Kredytowej, Bankowego Rejestru oraz innych biur informacji zawierających dane o dłużnikach.

Ponadto, dodatkową korzyścią Kredytobiorców jest uzyskanie zwrotu środków pieniężnych wpłaconych na rzecz Banku, zarówno w walucie PLN, jak i spłat dokonanych bezpośrednio w walucie CHF. Co więcej, Sąd Apelacyjny zasądził odsetki ustawowe od kwot 38.252,43 PLN oraz 67.980,05 CHF za okres od dnia 31 marca 2022 roku do dnia zapłaty, co dodatkowo zwiększa wysokość świadczeń pieniężnych, które Bank musi zwrócić Kredytobiorcom.

Kancelaria Adwokacka adwokat Jacek Sosnowski Adwokaci i Radcowie Prawni.