Pekao i sankcja kredytu darmowego: 126 mln zł mniej przychodów i przełom w II kwartale. Konsumenci wygrywają prawie trzy razy częściej
Raport Banku Pekao za pierwsze półrocze 2026 roku pozwala wyliczyć rzecz, której nie podaje żaden komunikat prasowy. Zestawienie danych z raportu kwartalnego i półrocznego pokazuje, że w samym drugim kwartale zapadło 51 prawomocnych wyroków w sprawach o sankcję kredytu darmowego — z czego 19 na korzyść konsumentów. To 37,3 proc. wobec zaledwie 12,8 proc. w kwartale poprzednim. Skuteczność kredytobiorców wzrosła w trzy miesiące blisko trzykrotnie.
To pierwszy tak wyraźny sygnał zmiany linii orzeczniczej widoczny w danych publikowanych przez sam bank. A jest to bank szczególny: to właśnie umowa Pekao trafiła do Luksemburga i stała się kanwą wyroku TSUE z 23 kwietnia 2026 roku. Poniżej rozkładamy raport na czynniki pierwsze — z pełnymi liczbami, kwotą, jaką bank zapisał w rachunku wyników, oraz wyliczeniami, ile realnie można odzyskać przy kredycie na 50, 100 i 200 tysięcy złotych.
|
Najważniejsze liczby Na 30 czerwca 2026 r. przeciwko Grupie Pekao toczyło się 1 903 postępowania o sankcję kredytu darmowego o wartości 60,4 mln zł — w kwartał przybyło ich 328 (+20,8 proc.). Prawomocnie zakończyło się 215 spraw: 175 wygrał bank, 40 przegrał. W samym II kwartale proporcje przechyliły się mocno: 19 z 51 wyroków było korzystnych dla konsumentów. Wyrok TSUE kosztował bank 126 mln zł pomniejszenia przychodów odsetkowych. Przy kredycie 200 000 zł pełna sankcja może oznaczać rozliczenie rzędu 149 tys. zł. |
To umowa Pekao trafiła do Luksemburga
Warto zacząć od szczegółu, który w doniesieniach medialnych ginie. Sprawa C-744/24 — rozstrzygnięta przez Trybunał Sprawiedliwości UE 23 kwietnia 2026 r. i od tego czasu przywoływana w każdej dyskusji o sankcji kredytu darmowego — dotyczyła kredytu konsumenckiego udzielonego przez Bank Pekao. Sam bank oznacza ją w sprawozdaniu zarządu jako sprawę „Bank Polska Kasa Opieki S.A.”.
Trybunał orzekł, że oprocentowanie kredytu konsumenckiego nie może być stosowane do kwot przeznaczonych na pokrycie kosztów, które nie zostały faktycznie wypłacone konsumentowi. Jednocześnie wskazał, że nieuwzględnienie takich kwot w całkowitej kwocie kredytu nie wyłącza możliwości obciążenia konsumenta tymi kosztami w inny sposób — czyli bank może je odzyskać, ale przez odpowiednio skonstruowaną cenę, a nie przez naliczanie odsetek od pieniędzy, których klient nigdy nie zobaczył.
Bank w swoim sprawozdaniu ocenia, że wyrok może stanowić dodatkowy czynnik ryzyka prawnego dla portfela kredytów konsumenckich, a skala jego wpływu zależeć będzie od struktury portfela, treści postanowień umownych, skali zgłaszanych roszczeń oraz sposobu stosowania rozstrzygnięcia przez sądy krajowe.
1 903 sprawy i 60,4 mln zł: pełne dane z raportu
| Sprawy o sankcję kredytu darmowego | 30.06.2026 | 31.03.2026 | Zmiana |
| Postępowania w toku | 1 903 | 1 575 | +328 (+20,8 proc.) |
| Wartość przedmiotu sporu | 60,4 mln zł | 48,8 mln zł | +11,6 mln (+23,8 proc.) |
| Średnia wartość jednej sprawy | ok. 31 700 zł | ok. 31 000 zł | bez istotnej zmiany |
| Sprawy zakończone prawomocnie | 215 | 164 | +51 |
| — korzystne dla Grupy | 175 | 143 | +32 |
| — niekorzystne dla Grupy | 40 | 21 | +19 |
Dane na 30.06.2026 r. ze sprawozdania finansowego Grupy Banku Pekao za I półrocze 2026 r.; dane na 31.03.2026 r. z raportu za I kwartał. Zmiany kwartalne i wartości średnie to wyliczenia własne.
Trzy rzeczy warto z tej tabeli wyciągnąć. Po pierwsze, tempo napływu spraw rośnie: w jednym kwartale przybyło ponad 20 proc. postępowań. Po drugie, wartość przedmiotu sporu rośnie szybciej niż liczba spraw, co oznacza, że do sądu trafiają umowy o coraz wyższych kwotach. Po trzecie — i to jest sedno — liczba spraw przegranych przez bank niemal się podwoiła w jeden kwartał, z 21 do 40.
Przełom w II kwartale: konsumenci wygrywają prawie trzy razy częściej
Bank podaje dane narastająco, więc obraz zmiany widać dopiero po odjęciu jednego raportu od drugiego. Wynik jest uderzający.
| Prawomocne wyroki | I kwartał 2026 | II kwartał 2026 | Narastająco |
| Razem | 164 | 51 | 215 |
| Wygrane banku | 143 (87,2 proc.) | 32 (62,7 proc.) | 175 (81,4 proc.) |
| Wygrane konsumentów | 21 (12,8 proc.) | 19 (37,3 proc.) | 40 (18,6 proc.) |
W pierwszym kwartale konsument wygrywał mniej więcej co ósmą prawomocnie zakończoną sprawę. W drugim — ponad co trzecią. Skuteczność kredytobiorców wzrosła blisko trzykrotnie, a stało się to dokładnie w kwartale, w którym zapadł wyrok TSUE.
| Zastrzeżenie, bez którego ta liczba byłaby nieuczciwa. Pięćdziesiąt jeden wyroków to próba niewielka, a część z nich mogła dotyczyć spraw wszczętych i rozpoznanych jeszcze przed kwietniem. Pojedynczy kwartał nie tworzy linii orzeczniczej. To jednak pierwszy tak wyraźny sygnał zmiany widoczny w danych publikowanych przez sam bank — i wart odnotowania właśnie dlatego, że nie pochodzi od pełnomocników konsumentów, lecz od strony przeciwnej. |
W ocenie autora ta tabela jest najlepszą dostępną dziś odpowiedzią na argument „banki i tak wygrywają większość spraw o SKD”. Wygrywają — ale udział ten szybko topnieje, a dane pochodzą z raportu, którego bank nie ma powodu podkolorowywać na korzyść kredytobiorców.
|
Masz pożyczkę gotówkową lub kredyt konsolidacyjny w Pekao? Załaduj dokumenty na skdomat.pl: dokument ocenia najpierw algorytm, a następnie nieodpłatnie przegląda go zespół Kancelarii Sosnowski Adwokaci i Radcowie Prawni — ustali, czy występują uchybienia z art. 45 u.k.k., poda wysokość roszczenia oraz cenę poprowadzenia sprawy. Mechanizm sankcji tłumaczymy w przewodniku po sankcji kredytu darmowego. |
126 mln zł: tyle kosztował bank wyrok TSUE
Pekao zrobiło to, co przed nim Alior i Millennium: przeliczyło skutki wyroku i zapisało je w rachunku wyników. Bank oszacował zmianę oczekiwanych przyszłych przepływów pieniężnych dotyczących portfela kredytów konsumenckich i ujął w pierwszym półroczu 2026 roku 126 mln zł pomniejszenia przychodów odsetkowych.
| Bank | Kwota | Ujęcie |
| Alior Bank | 96,5 mln zł | Obciążenie wyniku netto II kw. 2026 |
| Bank Millennium | 35 mln zł | Pomniejszenie przychodów odsetkowych |
| Bank Pekao | 126 mln zł | Pomniejszenie przychodów odsetkowych I poł. 2026 |
| mBank | nie podał | Zaprzestanie naliczania od 23.04.2026 |
Bank przyznaje przy tym, że szacunek wymagał przyjęcia założeń opartych na profesjonalnym osądzie — w szczególności co do prawdopodobieństwa pomniejszeń odsetek przypadających na koszty pozaodsetkowe. I dodaje zdanie, które warto zapamiętać: wobec braku jednolitych interpretacji wyroku możliwe są kolejne orzeczenia oraz „rozwiązania sektorowe”, co może wymusić zmianę tych oszacowań.
Ciekawy jest kontekst biznesowy. W tym samym półroczu Pekao raportuje wzrost sprzedaży pożyczek gotówkowych o 14,8 proc. rok do roku — czyli rozwija dokładnie ten segment, którego dotyczy spór. Zysk netto grupy wyniósł 2 750 mln zł i był o 15,1 proc. niższy niż rok wcześniej, głównie z powodu podwyższenia stawki podatku bankowego z 19 do 30 proc. oraz niższych stóp procentowych.
Ile można odzyskać przy kredycie 50 000 zł
Przejdźmy do konkretów. Poniższe wyliczenia pokazują, co oznacza pełna sankcja kredytu darmowego przy typowej pożyczce gotówkowej ze skredytowaną prowizją. Zaczynamy od kwoty najczęstszej.
| Kredyt 50 000 zł · prowizja 5 000 zł · 11 proc. · 5 lat | Kwota |
| Realnie wypłacone klientowi | 45 000 zł |
| Rata miesięczna | ok. 1 087 zł |
| Suma wszystkich rat | ok. 65 227 zł |
| Rozliczenie przy pełnej sankcji | ok. 20 227 zł |
| Rata po sankcji (sam kapitał) | 750 zł — spadek o 31 proc. |
| Dla porównania: zwrot przy „częściowym uznaniu reklamacji” | ok. 1 523 zł (8 proc. pełnej sankcji) |
Przy tej kwocie sankcja oznacza rozliczenie rzędu dwudziestu tysięcy złotych — czyli blisko 45 proc. tego, co klient realnie otrzymał od banku. Rata spada z 1 087 do 750 zł.
Ile można odzyskać przy kredycie 100 000 zł
| Kredyt 100 000 zł · prowizja 12 000 zł · 11 proc. · 7 lat | Kwota |
| Realnie wypłacone klientowi | 88 000 zł |
| Rata miesięczna | ok. 1 712 zł |
| Suma wszystkich rat | ok. 143 828 zł |
| Rozliczenie przy pełnej sankcji | ok. 55 828 zł |
| Rata po sankcji (sam kapitał) | 1 048 zł — spadek o 39 proc. |
| Dla porównania: zwrot przy „częściowym uznaniu reklamacji” | ok. 5 259 zł (9 proc. pełnej sankcji) |
Tu widać już wyraźnie, dlaczego różnica między „częściowym zwrotem” a pełną sankcją ma znaczenie: 5,3 tysiąca kontra 55,8 tysiąca złotych. Rata spada o 664 zł miesięcznie — przez siedem lat to kwota porównywalna z rocznymi zarobkami przeciętnego gospodarstwa domowego.
Ile można odzyskać przy kredycie 200 000 zł
| Kredyt 200 000 zł · prowizja 25 000 zł · 10,5 proc. · 10 lat | Kwota |
| Realnie wypłacone klientowi | 175 000 zł |
| Rata miesięczna | ok. 2 699 zł |
| Suma wszystkich rat | ok. 323 844 zł |
| Rozliczenie przy pełnej sankcji | ok. 148 844 zł |
| Rata po sankcji (sam kapitał) | 1 458 zł — spadek o 46 proc. |
| Dla porównania: zwrot przy „częściowym uznaniu reklamacji” | ok. 15 480 zł (10 proc. pełnej sankcji) |
Wszystkie trzy wyliczenia są modelowe: raty równe, bez opłat dodatkowych i ubezpieczenia. Ilustrują mechanizm rozliczenia, nie odtwarzają konkretnych spraw ani konkretnych ofert Banku Pekao. Skuteczność sankcji zależy od tego, czy w danej umowie rzeczywiście wystąpiły naruszenia z art. 45 u.k.k., i podlega ocenie sądu.
Przy największej z analizowanych kwot rozliczenie sięga blisko 149 tysięcy złotych — to więcej niż 85 proc. sumy, którą klient faktycznie otrzymał. Zwróćmy uwagę na prawidłowość widoczną we wszystkich trzech przykładach: im dłuższy okres kredytowania, tym większa część zobowiązania to koszty, a więc tym więcej podlega rozliczeniu. Przy pięciu latach sankcja obejmuje 45 proc. wypłaconej kwoty, przy dziesięciu — już 85 proc.
Warto też odnotować, że wszystkie trzy przykłady mieszczą się w ustawowym limicie sankcji kredytu darmowego, który wynosi 255 550 zł. Powyżej tej kwoty instytucja nie ma zastosowania.
Co robi bank: kwestionuje roszczenia i czeka na rozwiązania sektorowe
Stanowisko procesowe Pekao jest w raporcie sformułowane jednoznacznie: Grupa kwestionuje zasadność roszczeń podnoszonych w sprawach o sankcję kredytu darmowego, a dotychczasowe orzecznictwo ocenia jako w przeważającej części dla siebie korzystne. Bank nie deklaruje programu ugód analogicznego do frankowego ani automatycznych zwrotów.
Równolegle jednak — co potwierdzają relacje z rynku — w odpowiedziach na reklamacje pojawia się formuła „częściowego uznania”: bank zwraca odsetki naliczone od skredytowanych kosztów, odmawiając jednocześnie uznania samej sankcji. Skalę tej różnicy pokazują trzy tabele powyżej: zwrot mieści się w przedziale ośmiu do dziesięciu procent wartości pełnego roszczenia.
W ocenie autora najbardziej znaczące jest to, co bank napisał o przyszłości. Wzmianka o możliwych „rozwiązaniach sektorowych” to sygnał, że rozważane jest wypracowanie wspólnego stanowiska całej branży — być może w formie zbliżonej do programu ugodowego. Dla kredytobiorcy oznacza to jedno: warunki, na jakich sprawy będą się dziś rozliczać, mogą się zmienić, a pierwsze propozycje w takich programach rzadko bywają najlepsze.
Co jeszcze wisi nad Pekao: trzy sprawy UOKiK
Sankcja kredytu darmowego nie jest jedynym frontem konsumenckim banku. Raport wymienia trzy odrębne postępowania Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, na które utworzono rezerwy.
| Postępowanie | Rezerwa 30.06.2026 | Status |
| Nieprawidłowości w obszarze reklamacji | 75,2 mln zł | Decyzja zobowiązująca prawomocna od 22.12.2025; bank ją realizuje |
| Transakcje nieautoryzowane (brak zwrotu w terminie D+1) | 78,7 mln zł | Postępowanie w toku, termin przedłużony do 31.12.2026 |
| Wakacje kredytowe — praktyki uznane za niedozwolone | 119 mln zł | Kara nałożona 15.12.2025; bank odwołał się do SOKiK |
| Razem rezerwy na postępowania UOKiK | 272,9 mln zł | — |
Dla porządku: łączne rezerwy Grupy na sprawy sporne wynoszą 1 795 mln zł, z czego 1 422 mln zł dotyczy ryzyka prawnego walutowych kredytów hipotecznych w CHF. Poza portfelem frankowym pozostaje więc około 373 mln zł. Warto zauważyć, że rezerwa dotycząca nieprawidłowości w obszarze reklamacji nie jest rezerwą na sankcję kredytu darmowego — to dwie różne sprawy, bywające w mediach mylone.
Masz kredyt w Pekao? Co zrobić krok po kroku
| ① Sprawdź, czy prowizja była kredytowana — porównaj kwotę z umowy z kwotą, która wpłynęła na konto. Różnica to najczęstszy punkt zaczepienia; ② Zweryfikuj pole „całkowita kwota kredytu” i RRSO — jeśli obejmują skredytowane koszty, podstawa wyliczeń jest wadliwa; ③ Najpierw ekspertyza, potem korespondencja. Zgłoszenie, w którym nie wskazano konkretnych uchybień, bank potraktuje minimalnie — ograniczy się do odsetek od kosztów; ④ Pilnuj rocznego terminu z art. 45 ust. 5 u.k.k. Dotyczy on złożenia oświadczenia, nie wytoczenia powództwa — kto zdąży z pismem, zachowuje uprawnienie na dalsze lata; ⑤ Zestaw ofertę z pełną kwotą, zanim cokolwiek podpiszesz, i przeczytaj dokument pod kątem klauzuli o rezygnacji z pozostałych roszczeń; ⑥ Nie obniżaj raty samodzielnie — dopóki bank nie uzna sankcji albo nie rozstrzygnie sprawy sąd, niedopłata bywa traktowana jak zaległość. |
Szerzej o tym, czym różni się częściowy zwrot od pełnej sankcji, piszemy tutaj: co naprawdę oznacza częściowy zwrot odsetek. Sposób odliczania dwunastu miesięcy rozpisujemy w osobnej instrukcji: jak liczyć roczny termin z art. 45. A o tym, które konstrukcje umowne dają najmocniejsze sprawy — tutaj: sześć najmocniejszych typów spraw o SKD.
|
Sprawdzenie umowy nic nie kosztuje i do niczego nie zobowiązuje Skorzystaj z darmowego sprawdzenia na skdomat.pl: dokumenty przechodzą ocenę automatyczną, a potem trafiają do prawników Kancelarii Sosnowski Adwokaci i Radcowie Prawni, którzy wskażą uchybienia, obliczą całe roszczenie i zestawią je z propozycją kredytodawcy. Pismo przygotujesz przez oswiadczenieskd.pl. Pytania: pln@adwokatjsosnowski.pl |
|
W II kwartale konsumenci wygrali z Pekao 19 z 51 prawomocnych spraw. Sprawdź, czy Twoja umowa daje podstawy do sankcji i ile realnie warte jest roszczenie. Ocena dokumentów w skdomat.pl nic nie kosztuje, a zespół Kancelarii Sosnowski Adwokaci i Radcowie Prawni pokaże, na co możesz liczyć i ile wyniesie poprowadzenie sprawy. Bezpłatna analiza: skdomat.pl » Kontakt: pln@adwokatjsosnowski.pl |
Najczęściej zadawane pytania (FAQ)
Ile spraw o sankcję kredytu darmowego toczy się przeciwko Pekao?
Na 30 czerwca 2026 r. — 1 903 postępowania o łącznej wartości przedmiotu sporu 60,4 mln zł. W porównaniu z końcem marca przybyło ich 328, czyli o 20,8 proc.
Ile spraw o SKD przegrał Bank Pekao?
Spośród 215 spraw zakończonych prawomocnie do 30 czerwca 2026 r. bank przegrał 40, a wygrał 175. W samym drugim kwartale z 51 rozstrzygnięć 19 było korzystnych dla konsumentów, czyli 37,3 proc. wobec 12,8 proc. w kwartale poprzednim.
Czy wyrok TSUE C-744/24 dotyczył Banku Pekao?
Tak. Wyrok z 23 kwietnia 2026 r. zapadł w sprawie dotyczącej kredytu konsumenckiego udzielonego przez Bank Pekao. Trybunał orzekł, że oprocentowanie nie może być stosowane do kwot przeznaczonych na pokrycie kosztów, które nie zostały faktycznie wypłacone konsumentowi.
Ile kosztował Pekao wyrok TSUE?
Bank ujął w pierwszym półroczu 2026 r. kwotę 126 mln zł jako pomniejszenie przychodów odsetkowych, wynikającą z szacowanej zmiany oczekiwanych przyszłych przepływów pieniężnych portfela kredytów konsumenckich.
Ile można odzyskać przy kredycie 100 000 zł?
W modelowym przykładzie kredytu na 100 000 zł ze skredytowaną prowizją 12 000 zł, oprocentowaniem 11 proc. i okresem 7 lat rozliczeniu przy pełnej sankcji podlega około 55 828 zł, a rata spada z 1 712 do 1 048 zł. Rzeczywiste kwoty zależą od parametrów konkretnej umowy.
Czy Pekao uznaje sankcję kredytu darmowego?
Nie. W sprawozdaniu czytamy, że Grupa podważa zasadność zgłaszanych żądań. Równolegle w pismach reklamacyjnych stosowana bywa formuła częściowego uznania — sprowadza się ona do oddania odsetek policzonych od doliczonych do kapitału kosztów.
Czy rezerwa 75,2 mln zł to rezerwa na sankcję kredytu darmowego?
Nie. Ta kwota dotyczy postępowania UOKiK w sprawie nieprawidłowości w obszarze reklamacji i jest odrębna od spraw o sankcję kredytu darmowego. Obie sprawy bywają w przekazach medialnych mylone.
|
Źródło danych i zastrzeżenia · stan na 30 lipca 2026 r. Dane liczbowe pochodzą ze Śródrocznego Skróconego Skonsolidowanego Sprawozdania Finansowego Grupy Kapitałowej Banku Pekao S.A. za I półrocze 2026 roku oraz ze Sprawozdania z działalności Grupy Kapitałowej Banku Pekao S.A. za I półrocze 2026 roku; dane porównawcze na 31 marca 2026 r. — z raportu Grupy za I kwartał 2026 roku. Podział rozstrzygnięć na kwartały, wskaźniki procentowe oraz wartości średnie są wyliczeniami własnymi opartymi na różnicy stanów raportowanych narastająco; próba 51 wyroków z II kwartału jest niewielka i nie pozwala na formułowanie wniosków o trwałej zmianie linii orzeczniczej. Kwoty dotyczące Alior Banku i Banku Millennium pochodzą z raportu bieżącego Alior Banku z 20 lipca 2026 r. oraz ze sprawozdania półrocznego Grupy Banku Millennium. Symulacje dla kredytów na 50, 100 i 200 tys. zł mają charakter modelowy, oparto je na założeniach przyjętych przez redakcję i nie odnoszą się do rzeczywistych ofert ani spraw Banku Pekao. Podstawą prawną opisu są przepisy ustawy o kredycie konsumenckim — w szczególności obowiązki informacyjne, konstrukcja sankcji wraz z dwunastomiesięcznym terminem oraz próg 255 550 zł — a także kwietniowe rozstrzygnięcie Trybunału w sprawie C-744/24. Zastosowanie sankcji nigdy nie następuje samoczynnie — rozstrzyga o tym skład orzekający po zbadaniu zapisów danej umowy, linia sądów bywa niejednolita, a statystyki publikowane przez bank pokazują, że w ujęciu skumulowanym przeważają rozstrzygnięcia po jego stronie. Proces zawsze niesie ryzyko i koszty. Tekst pełni funkcję informacyjną; nie jest opinią prawną. |
