Wyrokiem z dnia 21 marca 2022 r. Sąd Apelacyjny w Warszawie (Sędzia Roman Dziczek, I ACa 815/21) zmienił niekorzystne dla naszego Klienta orzeczenie Sądu Okręgowego w Warszawie z dni 13 sierpnia 2021 r. (Sędzia Tomasz Bulanda, I C 530/19). Sąd Apelacyjny w Warszawie w pkt 1 wyroku ustalił nieważność umowy o kredyt hipoteczny dla osób fizycznych „mPlan” waloryzowany kursem CHF, zawartej w grudniu 2007 r. oraz ustalił, że nasz Klient wygrał sprawę w całości pozostawiając szczegółowe rozliczenie kosztów procesu referendarzowi sądowemu w Sądzie Okręgowym w Warszawie. W punkcie drugim Sąd II instancji umorzył postępowanie wywołane apelacją Banku, a w pkt. 3 zasądził od Banku na rzecz naszego Klienta kwotę 9100 zł tytułem zwrotu kosztów procesu.

Postępowanie w I instancji zakończyło się wyrokiem, który nie spełniał oczekiwań Kancelarii oraz naszego Klienta. Sąd Okręgowy w Warszawie dopatrzył się bowiem w treści wzorca umownego postanowień, które naszym zdaniem były abuzywne. Podzielił argumentację Kancelarii o sprzeczności klauzuli waloryzacyjnej z prawem,  pozwalającej mBank S.A. na arbitralne ustalanie kursu waluty obcej franka szwajcarskiego, tym niemniej w Sąd I instancji w wyroku oddalił żądanie główne i odmówił uznania umowy kredytu za nieważną. Sąd I instancji uznał umowę za ważną i zasądził na rzecz naszego Klienta kwotę 14 436,10 zł. Przedmiotowa kwota została wyliczona przez biegłego sądowego wg. założenia, że umowę należało wykonywać w oparciu o mechanizm czerpiący dane o kursach rynkowych, publikowanych przez Narodowy Bank Polski.

Po lekturze pisemnego uzasadnienia do wyroku zdecydowaliśmy z Klientem, że zaapelujemy w przedmiotowej sprawie do Sądu II instancji. Nie inaczej postąpił nasz przeciwnik, albowiem bank również zaskarżył wyrok Sądu Okręgowego w Warszawie wywodząc, iż w umowie mBank nie dopuścił możliwości arbitralnego ustalania kursów kupna i sprzedaży CHF.

Sprawa trafiła do Sądu Apelacyjnego w Warszawie, gdzie zarejestrowano ją pod sygn. akt I ACa 815/21 i została rozpoznana przez sędziego w ciągu zaledwie siedmiu miesięcy. Sąd w trakcie postępowania zobowiązał naszego Klienta do przesłania w formie pisemnej oświadczenia, w którym wyrazi on wolę unieważnienia spornej umowy kredytu oraz wskaże, że jest świadomy skutków z tym związanych.

Sąd Apelacyjny uznał, że nasz Klient nie został poinformowany przez Bank o tym, jaki wpływ na wysokość spłacanych rat kredytu będzie miał wzrost kursu franka szwajcarskiego w stosunku do polskiego złotego oraz w jaki sposób mogą się zabezpieczyć przed związanym w tym ryzykiem.

Konsumentowi nie zostały przedstawione wykresy obrazujące zmiany kursu franka szwajcarskiego w stosunku do polskiego złotego w przeszłości ani też symulacje potencjalnych zmian tych kursów w przyszłości. Kredytobiorcy nie poinformowano o zasadach tworzenia tabeli kursowej pozwanego banku ani nie zostało im przedstawione pismo wyjaśniające te zasady.

Sąd zgodził się z Kancelarią, że bank przyznał sobie prawo do arbitralnego decydowania o wysokości rat, które kredytobiorca miał spłacać oraz każdorazowego ustalania kwoty kredytu do spłaty.

Zdaniem Sądu strony nie zawarłyby opisanej w pozwie umowy bez postanowień odnoszących się do przeliczeń PLN na CHF. Jest to wniosek oczywisty, że nie wymagał prowadzenia postępowania dowodowego. Wskazuje na to już ustalenie wysokości odsetek w oparciu o stopę procentową stosowaną na rynku do waluty szwajcarskiej.

Po zaledwie dwóch rozprawach apelacyjnych Sąd II instancji zmienił niekorzystny dla naszego Klienta wyrok i uznał, że przedmiotowa umowa wskutek zanegowania jej ważności przez konsumenta nie nadaje się do dalszego wykonywania pomiędzy stronami.

Zdaniem Sądu nie ma możliwości dokonywania zmian treści umowy przez sąd krajowy, zwłaszcza wbrew woli konsumenta. Sąd Okręgowy nieprawidłowo zastosował kurs rynkowy w miejsce niedozwolonego mechanizmu przeliczeniowego. Wniosek przeciwny byłby sprzeczny z orzecznictwem nie tylko polskim, ale również unijnym.

Technicznym skutkiem uznania za niedozwolone postanowień umownych dotyczących zasad ustalania kursów walut jest konieczność ich pominięcia przy ustalaniu treści stosunku prawnego wiążącego konsumenta. Postanowienia takie przestają wiązać już od chwili zawarcia umowy.

Oznacza to, że nie stanowią elementu treści stosunku prawnego i nie mogą być uwzględniane przy rozpoznawaniu spraw związanych z jego realizacją. W rezultacie konieczne jest przyjęcie, że łączący strony stosunek umowny nie przewiduje w ogóle zastosowania mechanizmu indeksacji w kształcie określonym pierwotną umową: pozostaje sformułowanie o indeksacji i przeliczeniu świadczeń bez precyzyjnego wskazania kursów.

Wobec nieuzgodnienia przez strony wysokości podstawowego świadczenia choćby jednej ze stron, umowę należy uznać za nieważną. Sąd nie ma możliwości uzupełnienia tak powstałej luki przepisami dyspozytywnymi prawa krajowego, co wyraźnie podkreślił TSUE w wyroku z 3 października 2019 r. w sprawie C- 260/18 a ostatnio także w wyroku TSUE w sprawie C-19/20 nb 67 i 68.

Nie ma znaczenia dla dokonywanej oceny to, w jaki sposób bank rzeczywiście ustalał kurs w trakcie wykonywania umowy i jaka była relacja kursu banku do kursu rynkowego. Są to okoliczności obojętne na gruncie art.385(2) kc, jak również oceny możliwego naruszenia interesów konsumenta. Istotne jest jedynie, że postanowienia umowy dawały przedsiębiorcy nieograniczoną swobodę w wyznaczaniu kursu waluty, a w konsekwencji – wysokości zobowiązań konsumenta.

Sąd ostatecznie ustalił nieważność umowy kredytu i obciążył bank kosztami procesu w kwocie 9100 zł.

Dodatkowo Sąd Apelacyjny umorzył postępowanie w części, w jakiej apelacje złożył bank – stwierdzając, że nie nadaje się ona do rozpoznania, albowiem Bank apelował wyłącznie w zakresie roszczeń zgłoszonych przez nas ewentualnie.

Wyrok jest prawomocny.

Sprawę prowadzili adw. Jacek Sosnowski oraz adw. Tomasz Pietrusiak z kancelarii Sosnowski Adwokaci i Radcowie Prawni.

Inne ciekawe wyroki omawiamy na naszym kanale YouTube – zapraszamy do subskrybowania

PRAWOMOCNE unieważnienie umowy kredytu „mPlan” mBank z 2007 r. Wygrywamy w Sądzie Apelacyjnym w Warszawie

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany.

dwa × trzy =