Katowice: 339 674,78 zł korzyści i prawomocne unieważnienie kredytu CHF ING BANK w 3,5 roku

Wyrokiem z dnia 15 września 2022 r. Sąd Okręgowy w Katowicach I Wydział Cywilny ustalił nieważność spornej umowy kredytu. Następnie, Sąd zasądził od Pozwanego na rzecz Powódki kwotę 131 400,17 zł z odsetkami ustawowymi za opóźnienie od dnia 15 kwietnia 2022 r. W uzasadnieniu wyroku Sad wskazał, że powództwo, w zakresie roszczenia głównego jest uprawnione co do zasady oraz co do wysokości.

Strony ustaliły w umowie kredytu walutę kredytu, ilość pieniędzy przekazywanych powódce z jednoczesnym wskazaniem zasad, według których w przyszłości będzie ustalane ich zobowiązanie zwrotne. Pozwana wypłaciła powodom określoną kwotę w złotówkach, która została przeliczona z franka szwajcarskiego według kursu z dnia wypłaty. Następnie powódka dokonywała spłaty rat, a każdorazowa kwota spłaty podlegała przeliczeniu na złote po kursie sprzedaży waluty kredytu zgodnie z tabelą kursów obowiązującą w banku.

Zastosowany w umowie kredytu mechanizm indeksacji do waluty obcej, może naruszać kryteria określone w art. 3531 k.c. z innych przyczyn, aniżeli istota klauzuli waloryzacyjnej.

Wprowadzony do umowy mechanizm indeksacji sprowadzał się do wyliczania wysokości świadczenia kredytobiorców na podstawie kursów walut zawartych w tabeli kursów sporządzanych przez bank. Kwota kredytu została udostępniana kredytobiorcom poprzez przeliczenie kwoty kredytu ustalonej w walucie CHF na złote polskie po kursie kupna zamieszczonym w tabeli kursów banku. Kredytobiorcy nie wiedzieli, jaki kurs przeliczeniowy zostanie zastosowany i jaką dokładnie kwotę w złotych polskich otrzymają. Wysokość miesięcznych rat kredytowych wyrażona w złotych polskich była z kolei ustalana w dniu ich spłaty poprzez przeliczenie kwoty franków szwajcarskich ujętych w harmonogramie spłat na złote polskie po kursie sprzedaży obowiązującym w dniu spłaty według tabeli kursów. W taki sam sposób był ustalany kurs sprzedaży na potrzeby wcześniejszej spłaty kredytu.

Kurs kupna i sprzedaży wyznaczany był w oparciu o wewnętrzną tabelę banku. Na podstawie tego mechanizmu po stronie banku powstało jednostronne uprawnienie do kształtowania wysokości świadczenia kredytobiorców przez cały okres obowiązywania umowy, bez możliwości kontroli ze strony kredytobiorców poprawności tworzonych tabel oraz kryteriów stosowanych kursów walutowych. Ponadto, zastosowany w umowie mechanizm indeksacji, nie przewidywał żadnych ograniczeń wysokości świadczenia w sytuacji istotnej zmiany kursu franka szwajcarskiego.

Zamieszczenie w umowie klauzuli upoważniającej bank do jednostronnego określenia kursu waluty, do której indeksowany jest udzielony kredyt, stwarza dla kredytodawcy możliwość całkowicie dowolnego ustalania wysokości rat kapitałowo-odsetkowych. Wobec tego, że w umowie nie zostały sformułowane konkretne i podlegające weryfikacji kryteria tworzenia przez bank tabeli kursów, kredytobiorcy nie mogli w sposób świadomy wyrazić woli i zgody co do sposobu określenia wysokości jego zobowiązania.

Powyższy sposób ustalania wysokości kursów należy uznać za sprzeczny z naturą stosunku obligacyjnego, w tym zasadą równości stron kontraktu, określoną w art. 3531 k.c.

Wskazać należy, że po wyeliminowaniu niedozwolonych klauzul, utrzymanie umowy w pozostałym zakresie i jej wykonywanie nie jest możliwe, co przemawia za jej całkowitą nieważnością z mocy art. 58 § 3 k.c.

W związku ze stwierdzeniem nieważności umowy kredytu ex tunc, po stronie powodów powstało uprawnienie do żądania zwrotu świadczenia spełnionego w wykonaniu tej umowy jako świadczenia nienależnego. Wobec powyższego spełnione przez powodów świadczenie z umowy kredytu należy uznać za nienależne w rozumieniu art. 410 § 1 w związku z art. 405 k.c.

Z powyższym rozstrzygnięciem nie zgodził się Pozwany, dlatego też zaskarżył go wnosząc apelację.

I ACa 79/23 – Sąd Apelacyjny w Katowicach I Wydział Cywilny – wyrok z dnia 15 stycznia 2026 r. – oddalenie apelacji Banku

Wyrokiem z dnia 15 stycznia 2026 r. Sąd Apelacyjny w Katowicach I Wydział Cywilny oddalił apelację pozwanego Banku. Następnie, Sąd zasądził od Pozwanego na rzecz Powódki kwotę
9 550 złotych z ustawowymi odsetkami za opóźnienie od uprawomocnienia się tego orzeczenia o kosztach.

Na wstępie Sąd zaznaczył, iż ustalenia faktyczne dokonane przez Sąd Okręgowy, które legły u podstaw wydania zaskarżonego wyroku są prawidłowe i Sąd Apelacyjny przyjmuje je za własne, czyniąc integralną częścią uzasadnienia, co czyni ich powtarzanie w dalszej części uzasadnienia zbędnym. Sąd Okręgowy uwzględnił wszystkie przeprowadzone w toku postępowania dowody , wyciągnął z nich wnioski logicznie poprawne , w sposób obiektywny i wszechstronny rozważył wszystkie okoliczności ujawnione w toku postępowania oraz zawarte w aktach sprawy i w oparciu o nie dokonał prawidłowych ustaleń faktycznych , nie naruszając przy tym w żaden sposób przepisów prawa materialnego i procesowego. Dalej Sąd wskazał, że podjętą przez apelanta próbę przedstawienia własnej oceny treści dowodów i mających wynikać z nich faktów, należy uznać za chybioną. Strona pozwana prezentuje konkurencyjne spojrzenie na sprawę ale nie jest w stanie obalić argumentacji Sądu Okręgowego. W okolicznościach sprawy nie ulega wątpliwości, że postanowienia zamieszczone w zawartej umowie kredytu nie były przedmiotem indywidualnych uzgodnień stron, umowa stron została zawarta na podstawie wzoru opracowanego i stosowanego przez Bank a co do zasady ,wzorce te stanowią zbiór praw i obowiązków stron opracowany przed zawarciem umowy i wprowadzany do stosunku prawnego przez jedną ze stron w taki sposó , że druga strona nie miała wpływu na ich treść. Są one zwykle formułowane w oderwaniu od konkretnego stosunku umownego i w sposób jednolity określają treść przyszłych umów, stąd też strona która wyraziła zgodę na zawarcie umowy nie może według swojej woli i wiedzy zmieniać jej treści . Ocena korzyści i ryzyka płynącego z zawarcia umowy kredytu związanego z walutą, a zwłaszcza porównania go z kredytem złotówkowym, wymaga nie tylko określenia nie tylko bieżących parametrów, ale i możliwego niekorzystnego rozwoju sytuacji na rynku. Dopiero podanie tych informacji – w ocenie Sądu Apelacyjnego – jest na tyle jasne i precyzyjne, że pozwala przeciętnemu konsumentowi na podjęcie racjonalnej decyzji odnośnie ewentualnej opłacalności kredytu i płynącego stąd ryzyka finansowego. Niepełna informacja o ryzyku kursowym w oczywisty sposób wpływa na decyzję o zawarciu umowy kredytu powiązanej z kursem walutowym . W okolicznościach przedmiotowej sprawy powódka nie otrzymał rzetelnej i wyczerpującej informacji o ryzyku walutowym i wpływie wahań kursu waluty na ich zadłużenie. Obowiązkiem banku było zaoferowanie produktu zrozumiałego dla konsumenta, nieobarczonego nadmiernym ryzykiem finansowym oraz należyte poinformowanie klienta zarówno o istocie produktu jak i o stopniu niebezpieczeństwa zaś ów obowiązek w żadnym z tych aspektów nie został wykonany. Umowa nie opisywała zasad wyliczenia jako czynnika mającego wpływ na kurs waluty i w tym zakresie pozostawiała bankowi swobodę. Taki zaś mechanizm ustalania przez bank kursów waluty, pozostawiający bankowi swobodę, jest w sposób oczywisty sprzeczny z dobrymi obyczajami i rażąco narusza interesy konsumenta, zaś klauzula, która nie zawiera jednoznacznej treści i przez to pozwala na pełną swobodę decyzyjną przedsiębiorcy w kwestii bardzo istotnej dla konsumenta, dotyczącej kosztów kredytu, jest klauzulą niedozwoloną. W ocenie Sądu Apelacyjnego abuzywność przedmiotowych postanowień umownych wynika z ich niejasności, pozostawienia Bankowi swobody w ustalaniu zasad kreowania ostatecznej wysokości wzajemnych świadczeń, jak też przewidzenia mechanizmu odmiennego kursu walutowego dla ustalenia świadczenia banku i kredytobiorcy.

Czas trwania postępowania apelacyjnego – ok. 3 lata

Łączny czas trwania sprawy – ok. 3 lata i 6 miesięcy.

Uzyskana korzyść dla Klientki – ok. 339 674,78 zł.